THEMAS– Σύστημα διαχείρισης θησαυρών

Περιγραφή

Το σύστημα διαχείρισης θησαυρών THEMAS(ThesaurusManagementSystem) είναι ένα διαδυκτιακό σύστημα ανοικτού κώδικα για την δημιουργία, συντήρηση και διαχείριση πολυθεματικών, πολύγλωσσων θησαυρών, σύμφωνα με τις αρχές των προτύπων ISO 25964-1 και ISO 25964-2.

Τα κύρια χαρακτηριστικά του συστήματος περιλαμβάνουν: επεξεργασία και διαχείριση σημασιολογικών σχέσεων των όρων των θησαυρών, δυνατότητα εύκολης πλοήγησης ανάμεσα σε διασυνδεδεμένους όρους, εκτεταμένες δυνατότητες αναζήτησης, δυνατότητες πολλαπλής παρουσίασης των όρων και του περιβάλλοντος τους κ.α.. Το ΤΗΕΜΑΣ έχει ήδη χρησιμοποιηθεί από ειδικούς των ανθρωπιστικών επιστημών και μπορεί να προσαρμοστεί στις απαιτήσεις και τις ανάγκες του εκάστοτε γνωστικού πεδίου καθώς διαθέτει ρυθμίσεις  για την ενεργοποίηση / απενεργοποίηση ενσωματωμένων ελέγχων συνέπειας, δυνατότητες επιλογής της πρωτεύουσας γλώσσας αποθήκευσης, της γλώσσας εμφάνισης, του συνόλου γλωσσών μετάφρασης, παρέχει τη δυνατότητα παραμετροποίησης της γραφικής αναπαράστασης κ.α. Η ροή εργασίας που ακολουθείται από το σύστημα, χρησιμοποιεί καθορισμένους ρόλους χρηστών, για να διευκολύνει την ορθή ανάπτυξη του θησαυρού. Επιτρέπει την συλλογή γνώσης από ένα μεγάλο σύνολο χρηστών, με την ευθύνη για αποδοχή, διόρθωση ή απόρριψη κάθε συνδρομής να ανατίθεται σε μικρότερες ομάδες εμπειρογνωμόνων, εξειδικευμένων στο γνωστικό αντικείμενο κάθε θησαυρού, διασφαλίζοντας κατά τον τρόπο αυτό την ορθότητα και συνέπεια των θησαυρών.

Οι λειτουργίες διαχείρισης των δεδομένων τα καθιστούν διαρκώς διαθέσιμα για εξαγωγή είτε μαζικά, στο σύνολο τους είτε τμηματικά ως το αποτέλεσμα μιας αναζήτησης, σε μορφή αναγνώσιμη από μηχανή, διευκολύνοντας την ενσωμάτωση των αναπτυσσόμενων θησαυρών ή μέρους αυτών σε ετερογενή συστήματα. Συγκεκριμένα το σύστημα παρέχει εισαγωγή και εξαγωγή δεδομένων σε XML(XMLimport, export) και εξαγωγή σε SKOS(SKOSexport), ενώ μπορεί να υποστηρίξει και την εισαγωγή δεδομένων από μορφή SKOSμετά από συνεννόηση. Hεσωτερική μορφή αναπαράστασης σε XMLείναι περισσότερο λεπτομερής και ευέλικτη από την αναπαράσταση σε SKOS.

Τα ηγετικά μέλη της ομάδας ανάπτυξης του THEMAS ασχολούνται ήδη από το 1998 με έργα διαχείρισης θησαυρών και διαθέτουν πολυετή εμπειρία σε αυτό τον τομέα. Το SIS-TMS, ένα σύστημα διαχείρισης και ανάπτυξης πολύγλωσσων θησαυρών όρων, το Aquarelle, ένα πληροφοριακό σύστημα διαχείρισης κατανεμημένης πολυμεσικής πληροφορίας πολιτιστικής κληρονομιάς, το  Σύστημα Σημασιολογικού Ευρετηριασμού (SIS), ένα ευέλικτο, υψηλών επιδόσεων σύστημα για διαχείριση εννοιών και σημασιολογικών συνδέσμων, κατ' εξοχήν κατάλληλο για μετα-μοντελοποίηση κ.α., αποτελούν έργα που αναπτύχθηκαν σε συνεργασία με διεθνούς φήμης οργανισμούς όπως το Ερευνητικό Ινστιτούτο Getty (Getty Research Institute),τον οργανισμό διαχείρισης Αγγλικής κληρονομιάς (English Heritage), το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (ΕΚΤ) κ.α. Mέλη της ομάδας μας, αποτέλεσαν πρόσφατα ηγετικά στελέχη της ομάδας εργασίας του DARIAH European Research Infrastructure ένα έργο συνεργασίας 17 Ευρωπαϊκών χωρών για την υλοποίηση υποδομών ψηφιακής έρευνας. 

Το THEMAS αναπτύχθηκε στα πλαίσια του έργου DARIAH Crete: Development of Greek Research Infrastructure for the Humanities ΔΥΑΣ και στη συνέχεια χρησιμοποιήθηκε στα πλαίσια του έργου DARIAH European Research Infrastructure. Ωστόσο η σχεδίαση και η υλοποίηση του βασίστηκε τόσο σε αποτελέσματα προηγούμενων έργων, όπως το Aquarelle, το SIS και το SIS-TMS, όσο και την εμπειρία από την συνεργασία με τους διεθνούς φήμης οργανισμούς, όπως το Getty Research Institute, ο οργανισμός English Heritage  και το ΕΚΤ, που αναφέραμε παραπάνω.

Το THEMAS, αναπτύχθηκε σύμφωνα με τις αρχές που ακολουθήθηκαν και εξελίχθηκαν κατά την διάρκεια των παραπάνω έργων, με αποτέλεσμα να διατηρεί την δυνατότητα μελλοντικής επέκτασης του με χρήσιμες λειτουργικότητες που υποστηρίζονται από την τρέχουσα μοντελοποίηση, όπως την διαχείριση θησαυρικών αλληλεξαρτήσεων, την δημιουργία προσαρμοσμένων όψεων του ιστού, την διαχείριση εκδόσεων κ.α.

Πρόκειται για ένα ιδανικό εργαλείο ανάλυσης της λογικής δομής των θησαυρών, ελέγχου και διασφάλισης της συνέπειας τους, και μία από τις καλύτερες επιλογές για την συνεπή διαχείριση σε ένα κατανεμημένο περιβάλλον ενός συνόλου διασυνδεδεμένων ορολογιών για ταξινόμηση και πρόσβαση δεδομένων.

Το λογισμικό προσφέρεται ως λύση ανοικτού κώδικα. Η εξειδικευμένη ομάδα μας προσφέρει συμβουλευτικές υπηρεσίες (consulting), υπηρεσίες συντήρησης και υποστήριξης, καθώς και υπηρεσίες μετατροπής και ολοκλήρωσής για πελάτες σε καθορισμένο κόστος εργασίας.

Τεχνικά Χαρακτηριστικά

Το γραφικό περιβάλλον του THEMASαποτελεί διαδικτυακή εφαρμογή που υλοποιήθηκε με τεχνολογία JavaServlets. Η αποθήκευση – διαχείριση των δεδομένων πραγματοποιείται στην ανοικτού κώδικα graphdatabase Neο4j community edition ενώ για την δόμηση των θησαυρών αξιοποιήθηκαν οι αρχές της γλώσσας αναπαράστασης TELOS. Για την επικοινωνία της διαδικτυακής εφαρμογής με την βάση δεδομένων Neo4jχρησιμοποιήθηκε η βιβλιοθήκη Neo4j-sisapi. Όλο το σύστημα στηρίζεται σε τεχνολογίες Javaκαι κατά συνέπεια η εγκατάσταση του μπορεί να πραγματοποιηθεί σε οποιοδήποτε λειτουργικό σύστημα (Windows, Linux, Apple κ.α.).

Σύνδεσμοι / Live demo

Η πρώτη έκδοση ανοιχτού κώδικα του THEMAS δημοσιεύτηκε τον Φεβρουάριο του 2016 στο αποθετήριο Githubυπό την άδεια EUPL έκδοση 1.1.

Για την προβολή του βίντεο επίδειξης του περιβάλλοντος και των δυνατοτήτων του THEMAS πατήσετε εδώ.

Για την άμεση δοκιμή μιας εγκατάστασης του THEMASμε αγγλική γλώσσα διεπαφής και δεδομένα που προέρχονται από ένα τμήμα του θησαυρού Art & Architecture Thesaurus, εισέλθετε στο δοκιμαστικό μας σύστημα εισάγοντας όνομα χρήστη demo και κωδικό demo. Τυχόν δεδομένα που θα εισάγεται θα διαγραφούν μετά το πέρασμα μερικών ημερών.

Οι οδηγίες χρήσης του συστήματος μπορούν να αναζητηθούν στο αριστερό μενού του παραπάνω συστήματος ή μπορείτε να τις κατεβάσετε από εδώ.

Επικοινωνία

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επικοινωνήσετε με τoν κ.  Χρήστο Γεωργή <georgisΑΤics.forth.gr>

Όροι Χρήσης | Πολιτική Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα