SIS-TMS
Σύστημα διαχείρισης πολύγλωσσων θησαυρών όρων

Το σύστημα διαχείρισης θησαυρών όρων (SIS - Thesaurus Management System) είναι ένα εργαλείο για την ανάπτυξη πολύγλωσσων θησαυρών.

Τα κύρια χαρακτηριστικά του είναι η ικανότητα του να αναπτύσσει, να αποθηκεύει και να παρέχει πρόσβαση σε πολλούς θησαυρούς όρων και των αλληλεξαρτήσεων μεταξύ τους κάτω από ένα κοινό σχήμα βάσης δεδομένων, καθώς και δίνει την δυνατότητα να δημιουργεί σχετικές όψεις και δυναμικές εξειδικεύσεις κάθε είδους σχέσεων σε νέες.

Το σύστημα έχει πολλά καινοτόμα χαρακτηριστικά:

Επιτρέπει να διατηρούνται πολλαπλοί, πολύγλωσσοι θησαυροί και οι αλληλεξαρτήσεις σε μία λογική βάση δεδομένων.

Διαφορετικές ομάδες χρηστών μπορούν να διατηρούν πολλαπλά συνεργατικά συστήματα σημασιολογικών σχέσεων σε ένα κοινό σύνολο των όρων και εννοιών. Επιπλέον, μπορούν να δημιουργούν εξειδικεύσεις στην θησαυρική σημασιολογία των σχέσεων και των εννοιών και να προσθέτουν δικά τους νέα πεδία.

Η γραφική διεπαφή χρήστη του συστήματος επιτρέπει την απρόσκοπτη πλοήγηση εντός και μεταξύ διαφορετικών θησαυρών.

Υποστηρίζει προκαθορισμένα ερωτήματα και γραφικές όψεις, προκειμένου να επιτυγχάνεται:

• προσδιορισμός εννοιών με σκοπό την κατηγοριοποίησή τους ή των επερωτήσεων,
• εντοπισμός μεταφράσεων ή ισοδύναμων εκφράσεων για την πρόσβαση πληροφορίας σε ετερογενή περιβάλλοντα και,
• ποιοτικός έλεγχος και η λογική συνοχή ενός συστήματος αλληλοσυνδεόμενων θησαυρών.

Αυτά τα χαρακτηριστικά του συστήματος εξοπλίζουν τους ερευνητές με ένα κομψό οπτικό εργαλείο για τη μελέτη των δομικών διαφορών μεταξύ διαφορετικών θησαυρών. Οι διαρθρωτικές αυτές διαφορές συνήθως δεν προέρχονται μόνο από άποψη πεδίου εφαρμογής ή της διαφοροποίησης, αλλά και από πολιτιστικές διαφορές. Ο εξυπηρετητής του συστήματος μπορεί να ενσωματωθεί σε ένα κατανεμημένο, ετερογενές περιβάλλον. Ως διακριτή συνιστώσα, μπορεί να διευκολύνει την ενσωμάτωση χαρακτηριστικών διαχείρισης θησαυρών σε συστήματα όπως βάσεις δεδομένων συλλογής στοιχείων (collection databases) και συστήματα βιβλιοθηκών (library systems) μέσω της προγραμματιστικής διεπαφής του (Application Programming Interface). Επίσης, επιτρέπει την αυτόματη επέκταση όρων και μετάφραση όρων σε περιβάλλοντα κατανεμημένης πρόσβασης. Αυτή η χρήση απαιτεί συνέπεια στις σχέσεις ισοδυναμίας των μεταξύ των όρων (εννοιών) των θησαυρών. Τα μέσα ελέγχου της συνέπειας που παρέχονται από το σύστημα είναι ένα μοναδικό χαρακτηριστικό του SIS-TMS. Το σύστημα βασίζεται στις αρχές των προτύπων ISO 2788 και ISO 5964 για μονόγλωσσους και πολύγλωσσους θησαυρούς. Είναι το αποτέλεσμα της συνεργασίας με πολιτιστικούς οργανισμούς, όπως το Getty Information Institute, της ομάδας χρηστών του ευρωπαϊκού προγράμματος AQUARELLE, καθώς και ελληνικών φορέων όπως ο Εθνικός Συλλογικός Κατάλογος Ελληνικών Ακαδημαϊκών Βιβλιοθηκών, το τμήμα Βιβλιοθηκονομίας του ΤΕΙ Αθηνών και το Ελληνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης (ΕΚΤ).

Το σύστημα Web-TMS (Thesaurus Management System) αποτελεί μία γραφική διεπαφή η οποία λειτουργεί σε περιβάλλον διαδικτύου και αφορά την κατασκευή και τη διαχείριση δίγλωσσων πολυθεματικών θησαυρών όρων με κυρίαρχη γλώσσα την ελληνική και γλώσσα αναφοράς την αγγλική.

Οι δυνατότητες που παρέχονται σε επίπεδο διαχείρισης θησαυρών καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα επιθυμητών λειτουργιών που εκτείνονται από τη συντήρηση και επέκταση των θησαυρών (λειτουργίες προσθήκης, τροποποίησης και διαγραφής όρων ιεραρχιών και μικροθησαυρών, μαζική εισαγωγή / εξαγωγή όρων, δημιουργία θησαυρών, αποθήκευση και επαναφορά αντιγράφων ασφαλείας κ.ά.) μέχρι την ενσωμάτωση πολλαπλών μεθόδων παρουσίασης (αλφαβητική, συστηματική, γραφική, ιεραρχική παρουσίαση) και πρόσβασης (εναλλακτικοί τρόποι πλοήγησης, υποστήριξη διατύπωσης σύνθετων κριτηρίων αναζήτησης, δυνατότητα επέκτασης αναζήτησης κ.α.). Σκοπός του συστήματος και της υποκείμενης μοντελοποίησης είναι να καλύψει όλες τις ανάγκες που προκύπτουν κατά την διαχείριση θησαυρών επιταχύνοντας και διευκολύνοντας τις απαιτούμενες διαδικασίες για τη συντήρησή τους σύμφωνα με τους ελέγχους συνέπειας που ορίζονται στα σχετικά πρότυπα ISO και ΕΛΟΤ.

Το σύστημα Web-TMS είναι προσβάσιμο μέσω διαδικτύου σε διαφορετικές κατηγορίες χρηστών ανάλογα με τα δικαιώματα χρήσης που τους παρέχονται. Οι λειτουργικότητες που υλοποιούνται από την γραφική διεπαφή Web-TMS επιμερίζονται και ομαδοποιούνται για τον προσδιορισμό των ομάδων χρηστών (user groups):  αναγνώστης, χρήστης βιβλιοθήκης, μέλος ομάδας θησαυρού, μέλος επιτροπής θησαυρού και διαχειριστής συστήματος.

Αναλυτική περιγραφή συστήματος και εγχειρίδιο χρήσης (html, pdf)

Αναλυτική Λίστα Λειτουργιών

Όροι

•  Δημιουργία νέου όρου
• Μετονομασία όρου
• Επεξεργασία / προβολή όρου
• Μετακίνηση όρου σε ιεραρχία (3 υπολειτουργίες)
• Γραφική παράσταση όρου
• Διαγραφή όρου
• Προβολή όλων των προτιμώμενων όρων
• Αναζήτηση όρων
• Αλφαβητική παρουσίαση
• Συστηματική παρουσίαση
• Ιεραρχική παρουσίαση

Ιεραρχίες

• Δημιουργία νέας ιεραρχίας
• Μετονομασία ιεραρχίας
• Επεξεργασία ιεραρχίας
• Γραφική παράσταση ιεραρχίας
• Διαγραφή ιεραρχίας
• Προβολή όλων των ιεραρχιών
• Αναζήτηση ιεραρχίας

Μικροθησαυροί

• Δημιουργία νέου μικροθησαυρού
• Μετονομασία μικροθησαυρού
• Επεξεργασία / προβολή μικροθησαυρού
• Γραφική παράσταση μικροθησαυρού
• Διαγραφή μικροθησαυρού
• Προβολή όλων των μικροθησαυρών
• Αναζήτηση μικροθησαυρού

Θησαυροί

• Αλλαγή τρέχοντος θησαυρού
• Διαχείριση θησαυρών
• Επιδιόρθωση δεδομένων θησαυρού
• Δημιουργία / αντιγραφή θησαυρού
• Συγχώνευση θησαυρών
• Εισαγωγή / εξαγωγή θησαυρού σε XML

Βάση Δεδομένων

• Διαχείριση βάσης δεδομένων
• Δημιουργία / επαναφορά / διαγραφή αντιγράφου ασφαλείας
• Επιδιόρθωση βάσης δεδομένων

Χρήστες

• Νέος χρήστης
• Προβολή όλων των χρηστών
• Επεξεργασία χρήστη
• Διαγραφή χρήστη
• Διαχείριση ρόλων χρηστών θησαυρού

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να επικοινωνήσετε με τoν κ. Χρήστο Γεωργή <georgisΑΤics.forth.gr>